Merry Christmas! Kerstliedjes en licenties

Het is bijna kerst! Tijd om je vol te proppen en veel te veel cadeaus te kopen! En ook tijd om de hele dag naar kerstliedjes te luisteren. De één vindt kerstliedjes fantastisch (ik), de ander vindt ze vreselijk. Gezellig is het zeker. En wat ook zeker het geval is, is dat er bij kerstliedjes intellectuele eigendom om de hoek komt kijken. Dus ga lekker zitten in je kerst onesie voor dit korte artikel over kerstliedjes en licenties!

Auteursrecht op muziek

De vaste regel is dat auteursrecht 70 jaar na de dood van de maker vervalt. Als er meerdere makers zijn, dan vervalt het auteursrecht 70 jaar na de dood van de langstlevende maker. Naast auteursrecht van de maker zijn er ook de naburige rechten die de uitvoerende artiesten en de producers genieten. De rechten op een uitvoering vervallen 50 jaar nadat een uitvoering heeft plaatsgevonden. Als van deze uitvoering een opname is gemaakt, dan vervalt het naburige recht 70 jaar nadat de opname is gemaakt. De rechten van producers van opnamen vervallen 70 jaar nadat de opname is gemaakt.

De rechten op je favoriete kerstliedjes

Sommige klassieke kersthits zijn zo oud, dat er van auteursrecht geen sprake meer is. Neem bijvoorbeeld “Jingle Bells” en “O Tannenbaum” (O dennenboom). Deze klassiekers vallen niet meer onder het auteursrecht omdat de makers ervan al langer dan 70 jaar geleden overleden zijn. Maar: als er nieuwe uitvoeringen worden gedaan van deze nummers, dan worden deze uitvoeringen nog wel beschermd door naburige rechten. De makers van het lied hoeven dan geen toestemming te geven voor het gebruik van het lied, maar de uitvoerende artiesten die de nieuwe uitvoering gedaan hebben wel. Eigenlijk wel logisch toch? 

Heel veel populaire kersthits die klassiekers zijn zoals “It’s the most wonderful time of the year”, “Let it snow! Let it snow! Let it snow!” en vele, vele andere liedjes vallen nog gewoon onder het auteursrecht. Voor deze hits moeten dus de makers ook toestemming geven voor gebruik.

Licenties

Het is dus duidelijk: voor heel veel kerstmuziek heb je toestemming nodig van de makers. Deze toestemming vertaalt zich in een licentie die je afneemt om de muziek te mogen afspelen. Tegen betaling uiteraard. Maar, wanneer moet je eigenlijk een licentie hebben voor gebruik van een lied? Als je “Feliz Navidad” in je woonkamer afspeelt tijdens kerstavond, dan hoef je natuurlijk geen licentie te hebben. Maar als je bijvoorbeeld een schoonheidsspecialiste bent en je speelt muziek af in je behandelkamer, dan wel. Of als je een restaurant hebt en je speelt daar muziek af. Ook als je radio op zet. In principe heb je bij alle gebruik van muziek voor een bedrijf waarbij je klanten de muziek horen, een licentie nodig. De achterliggende reden is dat het gebruik van muziek een positief effect heeft op je klanten en dus ook op je omzet.

Waar neem je een licentie af?

Het zou natuurlijk super ingewikkeld en omslachtig te zijn als je per nummer dat je afspeelt steeds een licentie zou moeten afnemen met de makers van het nummer. Zeker als het meerdere makers zijn en uitvoerende artiesten. Dit zou niet te doen zijn. Daarom zijn de organisaties Buma/Stemra en Sena er. Buma/Stemra houdt zich bezig met het regelen van licenties met de makers van muziek. Sena regelt licenties met de uitvoerende artiesten en producenten.

Merry Christmas!

Je kunt dus nog gewoon thuis ongegeneerd en zonder te betalen meebrullen met “All I want for Christmas”. Maar als je bedrijfsmatig muziek afspeelt voor je klanten, dan moet je een licentie hebben. 

De volgende keer dat je door de supermarkt loopt op zoek naar de ingrediënten voor je kerstdiner, of de volgende keer dat je in een kledingzaak op zoek bent naar je ideale kerstoutfit en je hoort weer “Last Christmas” van Wham!, bedenk dan dus dat die winkels allemaal licenties hebben afgenomen om jou die klassieker te mogen laten horen!

Fijne kerst en een gelukkig nieuwjaar!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *